ملا محمد مهدي النراقي ( مترجم : مجتبوي )
390
جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي )
و از آنهاست : غيبت غيبت آنست كه چيزى نسبت به كسى گفته شود كه اگر به گوش وى برسد خوشش نيايد ، خواه آن گفته راجع به نقص در بدن او يا در اخلاق يا در اقوال و يا در افعال مربوط به دين يا دنياى او باشد ، بلكه اگر مربوط به نقصى در لباس يا خانه يا مركب وى باشد . دليل اين گستردگى و تعميم معنى غيبت - علاوه بر اجماع امّت بر اينكه هر كس از ديگرى چيزى بگويد كه چون بشنود ناراحت و آزرده شود غيبت كننده است - رواياتى است كه از پيغمبر اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلَّم و أئمّه عليهم السّلام رسيده است : از رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله و سلَّم روايت شده است كه فرمود : « آيا مىدانيد غيبت چيست ؟ » گفتند : خدا و رسول او داناترند . فرمود : « اين است كه دربارهء برادر مسلمانت چيزى بگوئى كه خوشش نيايد » ، شخصى عرض كرد : اگر آنچه بگوييم در او باشد چطور ؟ فرمود : « اگر آنچه مىگوئى در او باشد غيبت كرده اى و اگر نباشد بهتان زده اى » . و روايت است كه : « نام مردى در نزد آن حضرت برده شد ، گفتند : چقدر عاجز است فرمود : برادر خود را غيبت كرديد ، گفتند : يا رسول اللَّه ، آنچه گفتيم در او هست . فرمود : اگر آنچه در او نيست مىگفتيد بهتان زده بوديد » . از عايشه روايت است : « زنى به خانهء ما آمد ، وقتى باز مىگشت ، با دست اشاره كردم كه كوتاه است ، رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله و سلَّم فرمود : غيبت كردى » . و نيز از او روايت